راهنمای پژوهش

پیش‌ثبت پژوهش و برنامۀ تحلیل؛ فرضیه تا تصمیم‌های ازپیش‌تعیین‌شده

پرسش، پیامد اصلی، نمونه، قواعد حذف و تحلیل‌های تأییدی را پیش‌ثبت کنید؛ انحراف‌ها و تحلیل اکتشافی را با زمان و دلیل روشن گزارش دهید.

گفت‌وگوی پژوهشگران و یادداشت‌های طراحی پروپوزال در کتابخانه
تهیه‌کننده: مؤسسۀ پژوهشی دکتر دیدگر · آخرین ویرایش: · 3 دقیقه مطالعه
خروجی قابل تحویل
  • برنامۀ قابل ارزیابی، اظهار شناخت قبلی و دفتر انحراف تهیه کنید.
کاربرگ تصمیم‌ها و مثال

پیش‌ثبت چه مسئله‌ای را حل می‌کند؟

پیش‌ثبت، برنامه پژوهش را قبل از مرحله مرتبط با مشاهده نتایج ثبت می‌کند تا خواننده تصمیم‌های از پیش تعیین‌شده را از تصمیم‌های وابسته به داده تشخیص دهد. هدف، شفافیت است؛ ثبت یک برنامه ضعیف آن را به طراحی معتبر تبدیل نمی‌کند. تحلیل اکتشافی نیز ارزشمند است، به شرط اینکه با تحلیل تأییدی اشتباه معرفی نشود.

چه چیزهایی را مشخص کنیم؟

پرسش و فرضیه، پیامد اصلی، نحوه اندازه‌گیری، جمعیت و روش نمونه‌گیری، توجیه حجم نمونه، قاعده توقف، حذف موارد، مدیریت گمشدگی و مدل اصلی را بنویسید. در تحلیل چندپیامدی، منطق انتخاب آزمون‌ها و کنترل چندآزمونی را روشن کنید. عبارت مبهم «آزمون مناسب انجام می‌شود» تصمیم تحلیلی را مستند نمی‌کند.

داده موجود و ثبت دیرهنگام

اگر بخشی از داده یا نتایج را دیده‌اید، دقیقاً چه اطلاعاتی و در چه زمانی در دسترس بوده است را افشا کنید. برای داده ثانویه، مخفی‌بودن نتایج همیشه ممکن نیست. تاریخ ثبت را تغییر ندهید و برنامه پس از مشاهده نتایج را برنامه اولیه معرفی نکنید.

تغییر برنامه و انتخاب سامانه

اشکال طراحی، محدودیت گردآوری یا روش بهتر می‌تواند تغییر را ضروری کند. نسخه اولیه، زمان تغییر، دلیل و اثر آن را نگه دارید و تحلیل‌های افزوده را برچسب بزنید. سامانه ثبت را با رشته، سیاست دانشگاه یا نشریه و شرایط فعلی سرویس انتخاب کنید؛ ثبت مرور و کارآزمایی مسیرهای یکسانی ندارند.

پروندۀ نهایی

یک برنامۀ تحلیل خوانا، شناسه یا پیوند ثبت، نسخه‌های تغییر و جدول مقایسه «برنامه/اجرای واقعی» تحویل دهید. از الگوی قابل دریافت در جعبه‌ابزار شروع کنید و آن را با پروژه تنظیم کنید. پیش‌ثبت جای مجوز اخلاق، رضایت یا ثبت‌های الزامی خاص مطالعه را نمی‌گیرد.

چک‌لیست اجرای پژوهش

  • پیامد و تحلیل اصلی پیشاپیش مشخص‌اند.
  • دسترسی قبلی به داده اعلام شده است.
  • تغییرات همراه با زمان و دلیل محفوظ‌اند.
  • تحلیل‌های اکتشافی برچسب روشن دارند.

پروندۀ آموزشی و تصمیم‌های اجرایی

مثال زیر کاملاً فرضی و آموزشی است؛ از اعداد و متن آن به عنوان نتیجۀ واقعی پژوهش استفاده نکنید.

پیش‌ثبت آموزشی می‌گوید پیامد اصلی score، بازۀ زمانی یک نیم‌سال و مدل برنامه‌ریزی‌شده مشخص است. بعداً یک متغیر تازه دیده می‌شود؛ آن تحلیل اکتشافی است و با اصلاحیه تاریخ‌دار شرح داده می‌شود، نه اینکه متن قدیمی بی‌صدا عوض شود. پیش‌ثبت برای داده تازه، ثانویه و کیفی قالب و محدودیت متفاوت دارد. Registered Reports نیز با ثبت یک فرم یکسان نیست. جزئیات باید به اندازۀ کافی مشخص باشند که بین انتخاب‌های پس از دیدن داده و تصمیم پیشینی تمایز برقرار شود.

پروندۀ آموزشی و تصمیم‌های اجرایی
مرحلهنمونۀ آموزشیپرسش کنترل
پرسشرابطۀ تعریف‌شده، نه نتیجۀ دلخواهفرض و واحد صریح است؟
شناخت قبلیچه داده/خروجی دیده شده؟پیش از ثبت اظهار شده است؟
برنامهپیامد، حذف، فقدان و مدلانتخاب‌های مبهم کم شده‌اند؟
اصلاحتغییر پس از دیدن متغیر تازهتاریخ، دلیل و اثر مشخص است؟
گزارشپیشینی و اکتشافی جدامتن با سابقۀ ثبت تطبیق دارد؟

خروجی تمرین: برنامۀ قابل ارزیابی، اظهار شناخت قبلی و دفتر انحراف تهیه کنید.

منابع و مطالعه بیشتر

منابع رسمی برای بررسی و مطالعه بیشتر

این راهنما برای آموزش و برنامه‌ریزی پژوهش است؛ اجرای روش را با طراحی واقعی و شیوه‌نامه مؤسسه تطبیق دهید. سیاست محتوایی
بازگشت به بالا